Dlaczego flanela to dobry wybór na prostą piżamę dziecięcą
Zalety flaneli w odzieży dziecięcej
Flanela od lat pozostaje jednym z najbardziej praktycznych materiałów na piżamy dziecięce. Jest miękka, przytulna, delikatnie „otula” skórę, a jednocześnie dobrze trzyma ciepło. Dzieci szybko reagują na dyskomfort: gryzący materiał, sztywne szwy czy szorstkie metki potrafią skutecznie zniechęcić do noszenia nawet najładniejszego ubrania. Flanela, odpowiednio dobrana i wykończona, jest pod tym względem bardzo wyrozumiała – mięknie po praniu, nie drapie i daje poczucie komfortu.
Drugą istotną cechą flaneli jest jej zdolność do pochłaniania wilgoci. Dziecko, które śpi niespokojnie, częściej się poci. Tkanina, która chłonie nadmiar wilgoci, a jednocześnie nie robi się od razu lodowato zimna, sprawia, że maluch rzadziej się wybudza. Flanela z bawełny lub z przewagą bawełny dobrze sprawdza się w tym zadaniu, o ile nie jest przesadnie gruba i zbyt mocno usztywniona apreturą.
Trzecia zaleta to łatwość krojenia i szycia. Flanela jest tkaniną stabilną – nie jest śliska, nie przesuwa się pod stopką w takim stopniu jak satyna czy dzianina. Osoba początkująca w szyciu odzieży dziecięcej dużo łatwiej poradzi sobie z wykrojeniem prostych form piżamy z flaneli niż np. z cienkiej dzianiny. To materiał, który wybacza drobne niedokładności: minimalnie krzywy szew czy przesunięcie o 1–2 mm zwykle nie psuje efektu końcowego.
Jaką flanelę wybrać na piżamę dziecięcą
Nie każda flanela ze sklepu nadaje się równie dobrze na piżamę dla dziecka. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na skład. Najbezpieczniejszym wyborem jest flanela bawełniana 100% lub z niewielką domieszką włókien syntetycznych (np. do 10–15% poliestru), która poprawia trwałość, ale nie dominuje. Warto zwrócić uwagę, czy tkanina ma certyfikat typu Oeko-Tex Standard 100 – dla odzieży dziecięcej to duży plus, bo ogranicza ryzyko obecności szkodliwych substancji w barwnikach.
Grubość flaneli powinna być dopasowana do temperatury w sypialni. Na zimniejsze miesiące sprawdzi się flanela o średniej lub większej gramaturze, ale na całoroczną piżamę lepiej wybrać flanelę średnią – dzieci szybko się przegrzewają. Przy zakupie tkaniny w sklepie stacjonarnym dobrze jest tkaninę pomacać: zgnieść w dłoni, przyłożyć do policzka. Sztywna, „szeleszcząca” flanela po praniu zmięknie, ale tkanina przypominająca sztywny papier częściej jest powleczona sporą ilością apretury i może wymagać kilku prań, zanim będzie przyjemna w dotyku.
Kwestia wzoru ma znaczenie nie tylko estetyczne. Flanela w kratę, paski lub duże, regularne wzory wymaga starannego dopasowania wzoru na szwach, jeśli zależy nam na wizualnej spójności. Przy pierwszej piżamie znacznie łatwiej pracuje się z wzorami rozproszonymi: chmurki, zwierzątka, gwiazdki, drobne kwiatki – tam, gdzie nie trzeba pilnować linii wzoru na zapięciach i szwach bocznych.
Bezpieczeństwo i komfort dziecka
W odzieży dziecięcej liczy się nie tylko wygoda, ale i bezpieczeństwo. Flanela bawełniana jest materiałem względnie bezpiecznym, ale warto unikać zbyt mocno usztywnionej tkaniny, szczególnie w piżamach dla niemowląt i małych dzieci. Tkanina powinna swobodnie się układać i nie krępować ruchów. Oprócz samej flaneli znaczenie mają dodatki: nici, gumy, guziki. Nici bawełniane lub poliestrowe dobrej jakości nie będą się pruły i strzępiły, co ogranicza ryzyko, że dziecko zaczepi palcem czy stopą o wystający szew.
Wszystkie elementy dekoracyjne powinny być przyszyte bardzo solidnie albo… nie użyte w ogóle. Luźno przyszyty guzik czy aplikacja to realne zagrożenie połknięcia. Dlatego przy szyciu piżamy z flaneli najlepiej postawić na prostą formę, bez odstających kokardek, naszywanych guziczków dekoracyjnych, cekinów czy metalowych ozdób. Jeśli planowany jest kołnierzyk czy kieszonka, niech będą maksymalnie płaskie, bez ostrych rogów i grubych przeszyć w miejscach styku ze skórą.
Osobnym tematem jest alergia i wrażliwa skóra. Dzieci z atopowym zapaleniem skóry często źle reagują na szorstkie powierzchnie i ostre szwy. W takim przypadku flanela może być dobrym materiałem pod warunkiem, że po zakupie zostanie koniecznie wyprana przed krojeniem, aby usunąć apreturę i nadmiar barwników. W wykończeniu warto wtedy użyć miękkich gumek i płaskich szwów, a wszystkie metki przeszyć tak, by nie dotykały bezpośrednio skóry.
Przygotowanie materiału i narzędzi do szycia piżamy z flaneli
Pranie i dekatyzacja flaneli przed krojeniem
Flanela, szczególnie bawełniana, ma tendencję do kurczenia się podczas pierwszych prań. Jeśli tkanina nie zostanie odpowiednio przygotowana przed krojeniem, gotowa piżama może po jednym praniu zrobić się za krótka w nogawkach i rękawach. Minimalny krok to wypranie flaneli w temperaturze zbliżonej do tej, w jakiej piżama będzie użytkowana, najczęściej 40°C. Można użyć niewielkiej ilości łagodnego detergentu, a następnie dobrze wypłukać, aby pozbyć się resztek apretury.
Po praniu tkaninę suszy się w sposób zbliżony do docelowego: jeśli normalnie ubrania są suszone w suszarce bębnowej, warto też „przetestować” w niej flanelę. W przeciwnym razie lepiej wysuszyć ją na płasko lub na sznurku, unikając zbytniego rozciągania. Kolejny ważny krok to prasowanie. Flanela po praniu lekko się „zbija” i może być pognieciona. Dobrze rozprasowana tkanina łatwiej się kroi, a wykrojone elementy będą miały dokładniejszy kształt.
Przed samym krojeniem warto jeszcze raz złożyć flanelę tak, aby brzegi fabryczne (krawędzie z uigleniem) się ze sobą pokrywały. Jeśli tkanina „ucieka” i nie chce leżeć równo, dobrze jest skorygować jej ułożenie, zwracając uwagę na nitkę prostą. Ten etap ułatwi późniejsze zachowanie kształtu nogawek i rękawów po uszyciu i praniu.
Niezbędne narzędzia i akcesoria krawieckie
Uszycie prostej piżamy z flaneli nie wymaga specjalistycznego parku maszynowego. Podstawą jest maszyna do szycia z możliwością szycia ściegiem prostym i zygzakiem. Overlock ułatwi obrzucanie krawędzi, ale nie jest konieczny – brzegi można zabezpieczyć zwykłym zygzakiem lub ściegiem overlockowym w zwykłej maszynie (jeśli jest dostępny). Dodatkowo przydadzą się:
- ostre nożyczki krawieckie lub nóż krążkowy z matą,
- szpilki z główkami lub klipsy krawieckie (klipsy mniej deformują miękką flanelę),
- centymetr krawiecki do zdjęcia miary z dziecka,
- mydełko krawieckie, kreda lub znikopis do rysowania po tkaninie,
- igły do maszyny o grubości 80–90, najlepiej do tkanin bawełnianych,
- nici poliestrowe dobrej jakości – nie zrywają się i są bardziej odporne na ścieranie niż bawełniane.
Flanela lubi się strzępić, dlatego ostre nożyczki są naprawdę kluczowe. Tępe ostrza szarpią brzeg i utrudniają dokładne zszycie. Szpilki warto wbijać prostopadle do linii szycia, co zmniejsza ryzyko przesunięcia się warstw flaneli podczas szycia. Bardziej zaawansowane osoby mogą dodatkowo mieć pod ręką stopkę do ściegu overlockowego, stopkę do gumy czy stopkę do zamków, jeśli planują np. spodnie z zamkiem.
Dodatki pasmanteryjne przyjazne dzieciom
Przy projektowaniu prostej piżamy dziecięcej z flaneli najlepiej ograniczyć dodatki do minimum. Zamiast guzików w spodniach sprawdzi się guma w tunelu, dopasowana szerokością do wieku dziecka (zbyt wąska będzie się wrzynać, zbyt szeroka może się nieestetycznie skręcać). Dzieci często śpią na brzuchu, więc wszelkie twarde elementy w pasie są złym pomysłem. W koszulce lub bluzce piżamowej można rozważyć napy plastikowe w ramieniu lub na dekolcie, jeśli głowa dziecka trudno przechodzi przez otwór szyjowy.
Do wykończenia brzegów przydają się także gumki dzianinowe, szczególnie jeśli planowane są ściągacze w nogawkach czy rękawach, a nie mamy pod ręką dzianinowego ściągacza. Lepiej zrezygnować z ozdobnych, twardych lamówek poliestrowych na rzecz miękkich lamówek z bawełny lub dzianiny, które nie będą drażniły skóry. Jeśli szyta jest piżama dla bardzo małego dziecka, sensowne jest całkowite zredukowanie wystających metek i zamiana ich na delikatnie przyszyty kawałek cienkiej taśmy lub nadruk wewnątrz, o ile mamy taką możliwość.
Kolor nici i gumy dobrze dopasować do tkaniny. Przy wzorzystej flaneli najlepiej sprawdza się nić w kolorze dominującego tła. Dzięki temu ewentualne drobne błędy szwalnicze są mniej widoczne, a szwy zewnętrzne nie „gryzą” się z wzorem.
Jak zdjąć miarę i dobrać prosty wykrój piżamy dziecięcej
Podstawowe wymiary dziecka do piżamy
Piżama dziecięca z flaneli powinna być luźniejsza niż ubranie codzienne. Zbyt obcisła będzie ograniczać ruchy podczas snu, zbyt obszerna może się zawijać i plątać. Aby dobrać właściwy rozmiar, przydają się następujące wymiary:
- wzrost – podstawowy punkt odniesienia do tabel rozmiarów,
- obwód klatki piersiowej – mierzony w najszerszym miejscu,
- obwód bioder – również w najszerszym miejscu, szczególnie istotny przy spodniach,
- obwód talii – pozwala dobrać długość gumy w pasie,
- długość wewnętrzna nogawki – od kroku do kostki,
- długość całkowita rękawa – od ramienia do nadgarstka,
- długość tułowia – od ramienia przez klatkę do pożądanej długości bluzki (np. do bioder).
Przy mierzeniu dziecko powinno stać prosto, w lekkiej, wygodnej odzieży lub bieliźnie. Centymetr nie może uciskać ciała, ale nie powinien też wisieć. Pomocne jest zanotowanie wymiarów oraz wieku dziecka – dzieci rosną szybko, więc do obwodów i długości warto dodać pewien zapas na wzrost, szczególnie jeśli szyjemy piżamę na cały sezon jesienno–zimowy.
Jeśli dziecko ma już ulubioną piżamę, która dobrze leży, można posłużyć się nią jako punktem odniesienia. Mierząc gotowe ubranie na płasko (szerokość pod pachami, długość nogawki, długość bluzki), łatwo ocenić, czy standardowy wykrój wymaga powiększenia lub pomniejszenia. To szczególnie przydatne u dzieci „pomiędzy rozmiarami”, które są np. wysokie i bardzo szczupłe.
Wybór prostego wykroju na piżamę z flaneli
Do flanelowej piżamy najlepiej nadają się wykroje o prostej konstrukcji, bez skomplikowanych zaszewek i skomplikowanego modelowania. Klasyczny zestaw to:
- spodnie z prostą lub lekko zwężaną nogawką, na gumie w pasie,
- góra w formie bluzki wkładanej przez głowę lub rozpinanej koszulki.
Dla osób początkujących najwygodniejsza będzie bluzka o kroju typu „T-shirt” z rękawem wszywanym lub typu kimono (rękaw stanowiący przedłużenie ramienia, bez osobnego głównego szwu wszycia rękawa). Konstrukcja kimono jest łatwiejsza do szycia, ale wymaga nieco więcej materiału w szerokości. Przy wyborze wykroju warto kierować się też wiekiem dziecka – dla maluchów wygodne są rozpinane ramionka lub rozcięcie na karku z napami, starsze dzieci zwykle świetnie radzą sobie z zakładaniem zwykłej bluzki przez głowę.
Wykrój można kupić w formie papierowej, pobrać jako plik PDF z możliwością druku lub – jeśli czujemy się już pewniej – przygotować samodzielnie, odrysowując kształt ulubionych spodni czy bluzki na papierze. Kluczowe jest zachowanie linii nitki prostej i dodanie naddatków na szwy oraz dół. To częsty błąd początkujących: odrysowanie formy bez naddatków skutkuje zbyt ciasną piżamą.
Naddatki na szwy i luz konstrukcyjny
Luz na wygodę i bezpieczeństwo ruchu
Oprócz klasycznych naddatków na szwy piżama potrzebuje także luzu konstrukcyjnego, czyli dodatkowej przestrzeni ponad wymiary ciała. To on decyduje, czy ubranie „oddycha” i pozwala się swobodnie poruszać. W dziecięcej piżamie z flaneli ten luz może być nieco większy niż w ubraniach dziennych, bo tkanina jest grubsza, a pod spód często zakłada się bieliznę z dłuższym rękawkiem.
Przy prostych wykrojach można przyjąć następujące orientacyjne wartości luzu (ponad obwody dziecka):
- obwód klatki piersiowej – ok. 6–10 cm,
- obwód bioder w bluzce – ok. 6–10 cm,
- obwód bioder w spodniach – ok. 8–12 cm,
- obwód dołu nogawki – tyle, by stopa swobodnie przeszła (jeśli dół nie ma rozcięć ani ściągacza).
Jeśli szyjesz dla dziecka, które często się odkrywa, przyda się dłuższa bluzka i nieco wyższy stan spodni. U starszych dzieci można zachować mniejszy luz, by piżama nie wyglądała „workowato”. Przy bardzo miękkiej, cienkiej flaneli komfort daje już mniejsza nadwyżka, przy grubszej – rozsądnie jest dodać 1–2 cm więcej na obwodzie.
Dodawanie naddatków na szwy krok po kroku
Większość gotowych wykrojów ma już naddatki wrysowane i opisane, ale przy prostych formach rysowanych samodzielnie trzeba je dodać własnoręcznie. Na papierze zaznacza się nową linię obok linii konstrukcyjnej, w stałej odległości. Najczęściej stosowane naddatki przy piżamie z flaneli to:
- 1–1,2 cm przy szwach bocznych, krokowych i ramionach,
- 0,7–1 cm przy szwach rękawów i wewnętrznych szwach nogawek (wystarczy przy obrzuceniu overlockiem),
- 2–3 cm na podłożenie dołu bluzki, rękawów i nogawek,
- 3–4 cm na tunel na gumę w pasie spodni (w zależności od szerokości gumy).
Kiedy brakuje doświadczenia, lepiej dać minimalnie większy naddatek, szczególnie w długości nogawek i rękawów. Nadmiar można zawsze podwinąć, a za krótka piżama szybko stanie się niewygodna. Przy wykrojach inspirowanych gotową odzieżą trzeba pamiętać, że mierzymy już ubranie z naddatkami i podwinięciami – na papier przenosimy więc faktyczny kształt, a dopiero później dodajemy własne naddatki na szwy.
Rozmieszczenie wykroju na flaneli i krojenie elementów
Układanie wykroju z zachowaniem nitki prostej
Flanela bywa elastyczna ukośnie, dlatego zachowanie nitki prostej ma ogromny wpływ na to, czy piżama będzie się skręcać po praniu. Każdy element wykroju ma zaznaczoną linię nitki (strzałkę); tę linię należy ułożyć równolegle do brzegu fabrycznego tkaniny. Odmierz tę samą odległość od brzegu tkaniny do obu końców strzałki i skoryguj położenie formy, aż wartości będą identyczne.
Jeśli tkanina ma wzór kierunkowy (np. misie „do góry nogami” przy obróceniu), wszystkie elementy trzeba ułożyć tak, by zwierzątka czy gwiazdki patrzyły w tym samym kierunku. W przeciwnym razie jedna nogawka lub tył bluzki może mieć wzór odwrócony względem reszty. Przy drobnej kratce albo pepitce ważne jest też dopasowanie linii w szwach bocznych – najłatwiej zrobić to na wysokości klatki piersiowej i bioder, zaznaczając na papierowej formie kluczowe linie kraty.
Krojenie nogawek i rękawów z flaneli
Najwięcej problemów w piżamie sprawiają zwykle nogawki i rękawy, bo muszą być parami identyczne. Przy krojeniu dobrze jest:
- złożyć tkaninę prawą stroną do prawej, brzegi fabryczne do siebie,
- ułożyć obie części nogawki (przód i tył) przy tej samej nitce,
- przed krojeniem mocno przypiąć papierowe formy szpilkami lub użyć klipsów tylko przy krawędziach, by nie przesuwać miękkiej flaneli.
Nożyczki powinny pewnie „jechać” po linii, bez podnoszenia tkaniny. Przy nożu krążkowym konieczna jest mata i stabilne dociśnięcie wykroju. Na każdym elemencie warto nacięciem lub małym trójkącikiem zaznaczyć oznaczenia montażowe (tzw. „ząbki”): miejsca łączenia szwów bocznych, linii kolan, głębokości pachy. Ułatwia to późniejsze składanie elementów bez ciągłego porównywania do papierowego wykroju.
Oznaczanie przodu i tyłu elementów
Przy prostych krojach przód i tył spodni czy bluzki mogą wydawać się niemal identyczne, ale nawet niewielkie różnice mają znaczenie dla wygody. Dobrze od razu po skrojeniu delikatnie oznaczyć wewnętrzną stronę elementu:
- małą literą „P” i „T” (przód/tył) narysowaną mydełkiem,
- kolorową nitką wbitą w narożnik (inny kolor dla przodu, inny dla tyłu),
- tymczasową naklejką papierową z opisem rozmiaru i strony.
Przód spodni ma zwykle mniej wycięty krok, tył – głębsze wycięcie na pośladki. W bluzce przód ma wyraźniej obniżony dekolt. Jeśli na tym etapie wszystko zostanie pomylone, piżama może ciągnąć w kroku albo podduszac przy szyi, mimo że pozostałe wymiary będą poprawne.
Szycie spodni piżamowych z flaneli krok po kroku
Składanie i zszywanie nogawek
Spodnie dziecięce z flaneli najłatwiej zszywać w następującej kolejności:
- Złóż przód z przodem i tył z tyłem prawymi stronami do siebie. Zepnij szpilkami szwy wewnętrzne nogawek (od dołu do kroku) i przeszyj ściegiem prostym, następnie obrzucając zygzakiem lub overlockiem.
- Rozprasuj zapasy szwów na boki lub w jedną stronę (ułatwi to późniejsze podwijanie dołu).
- Ułóż jedną nogawkę prawą stroną na wierzchu, a drugą wywróconą na lewą. Włóż prawą nogawkę do środka tej lewej, tak by prawe strony leżały do siebie, dopasowując szew wewnętrzny i punkty kroku.
- Spnij łuk kroku szpilkami, szczególnie w miejscu łączenia szwów wewnętrznych. Przeszyj łuk jednym ciągłym szwem, zaczynając od tyłu do przodu lub odwrotnie, i obrzucaj.
Dobrze wykonany szew kroku jest kluczowy dla trwałości spodni. Przy dynamicznych ruchach dziecka to on najbardziej pracuje, dlatego można go dodatkowo wzmocnić drugim, równoległym ściegiem prostym prowadzonym tuż obok podstawowego. Zwłaszcza przy cienkich igłach i miękkiej flaneli chroni to przed pękaniem nici w newralgicznym miejscu.
Formowanie i szycie tunelu na gumę w pasie
Pas w spodniach piżamowych powinien być miękki, ale stabilny. Po zszyciu kroku i szwów bocznych brzegi góry spodni wykańcza się w taki sposób:
- Obrzucaj górny brzeg spodni (overlockiem lub gęstym zygzakiem).
- Zaprasuj obrzucany brzeg na lewą stronę na szerokość o ok. 0,5–1 cm większą niż szerokość gumy (np. na 3 cm dla gumy 2,5 cm).
- Przestebnuj pas ściegiem prostym blisko dolnego brzegu podwinięcia, zostawiając otwór na wciągnięcie gumy (ok. 3 cm).
- Zmierz obwód talii dziecka i odetnij gumę o 1–2 cm krótszą (flanelowa piżama jest lekka, nie potrzeba dużego naciągu). Wciągnij gumę agrafką przez otwór w tunelu, pilnując, by się nie skręciła.
- Zszyj końce gumy na zakładkę, kilkukrotnie w przód i w tył, a następnie wciągnij połączenie do środka tunelu i zamknij otwór.
Przy wyższych spodniach i szerszej gumie pas można dodatkowo przeszyć jedną lub dwiema liniami stebnowania na całym obwodzie, dzieląc gumę na „kanały”. Takie rozwiązanie ogranicza przemieszczanie się gumy i jej skręcanie podczas prania i noszenia.
Wykańczanie dołów nogawek
Dolne brzegi nogawek piżamy muszą być na tyle swobodne, by dziecko mogło bez problemu zakładać spodnie, ale nie powinny zawijać się ani pruć. Do wyboru są trzy najprostsze sposoby:
- Klasyczne podłożenie – obrzucenie brzegów, zaprasowanie na 2–3 cm do środka i przeszycie ściegiem prostym. To najprostsze i najczęściej stosowane wykończenie.
- Podwinięcie z ozdobnym ściegiem – przy flanelach w drobne wzory ładnie wygląda delikatny ścieg dekoracyjny lub podwójne stebnowanie. Dobrze sprawdza się tam, gdzie nogawka jest prosta.
- Dół ze ściągaczem gumowym – w tunel wszywa się cienką gumkę dzianinową lub wąską taśmę elastyczną. To rozwiązanie jest praktyczne u dzieci, które lubią podciągać nogawki do góry.
Przed ostatecznym podwinięciem dołu warto przymierzyć spodnie na dziecku (lub porównać z ulubionymi spodniami) i ewentualnie skrócić lub wydłużyć nogawki, korzystając z pozostawionego zapasu.
Szycie góry piżamy z flaneli
Zszywanie ramion i boków bluzki
Najprostszy krój góry piżamy to bluzka wkładana przez głowę, z osobno wszywanymi rękawami. Szycie warto zacząć od górnej części:
- Ułóż przód i tył bluzki prawymi stronami do siebie, dopasuj linie ramion.
- Zepnij ramiona szpilkami i przeszyj ściegiem prostym, a następnie obrzucaj. Przy grubszej flaneli można zmniejszyć nieco docisk stopki, by tkanina nie pchała się przed igłę.
- Rozprasuj szwy ramion w jedną stronę lub na boki.
- Po wszyciu rękawów (opis poniżej) złóż bluzkę wzdłuż linii środka, prawą stroną do środka, dopasuj szwy pach i boki. Zepnij bok bluzki i dół rękawa jednocześnie, od pachy do dołu i od pachy do mankietu w jednym szwie.
Taki sposób daje gładkie, równe połączenie pod pachą. Dla niemowląt i wrażliwych dzieci wewnętrzne szwy można dodatkowo przykryć taśmą bawełnianą przyszytą po lewej stronie – zmniejszy to ryzyko podrażnień.
Wszywanie rękawów do bluzki
Rękaw do klasycznej góry piżamy z flaneli zwykle ma lekko wyokrągloną główkę. Technika wszywania zależy od wykroju, ale w podstawowym wariancie postępuje się tak:
- Po zszyciu szwów ramion rozłóż bluzkę płasko, prawą stroną do góry.
- Znajdź środek główki rękawa (zazwyczaj oznaczony na wykroju nacięciem) i dopasuj go do szwu ramienia, prawą stroną do prawej.
- Dopasuj kolejne punkty oznaczeń: przód rękawa do przodu bluzki, tył do tyłu, przypinając rękaw po łuku do pachy.
- Przyszyj rękaw ściegiem prostym, delikatnie rozkładając ewentualny niewielki nadmiar szerokości główki. Obrzucaj szew razem.
Jeżeli flanela jest gruba, a rękaw ma spory naddatek na główce, pomocne może być przeszycie podwójnym ściegiem marszczącym wzdłuż linii szycia i lekkie ściągnięcie nitki, by dopasować obwód główki do pachy. W piżamie nie chodzi jednak o silne „bufki”, więc nadmiaru nie powinno być zbyt dużo.
Wykończenie dekoltu w bluzce piżamowej
Flanela przy szyi musi układać się miękko. Najpopularniejsze, a jednocześnie łatwe w wykonaniu wykończenia to:
- Lamówka ze skosu – z tej samej flaneli lub z cienkiej bawełny. Pasek krojony po skosie łatwiej układa się po łuku, nie tworzy zgrubień i dobrze leży przy szyi.
- Plisa podłożona – górę bluzki można wykończyć prostą plisą z tej samej tkaniny, krojoną po prostej. Sprawdza się przy mniej wyciętych, prawie prostokątnych dekoltach. Plisę kroi się nieco dłuższą od obwodu dekoltu, składa na pół prawą stroną na zewnątrz, przypina do dekoltu i przyszywa, a następnie zawija do środka i przestebnowuje.
- Obszycie podwinięciem – przy luźnej, niezbyt grubej flaneli da się wykończyć dekolt samym podwinięciem. Brzeg najpierw obrzuca się, zaprasowuje w dół o 1–1,5 cm i przeszywa blisko krawędzi. Ten sposób jest wyjątkowo prosty, ale wymaga dobrze skrojonego, niezbyt głębokiego dekoltu, by nic się nie odwijało.
- Ściągacz dzianinowy – wygodny, jeśli bluzka ma bardziej sportowy charakter. Z dzianiny ściągaczowej kroi się pasek krótszy niż obwód dekoltu (ok. 80–85% obwodu), zszywa w obręcz, składa na pół i wszywa jak w typowej bluzie. Po założeniu dzieciom łatwiej jest przeciągnąć głowę, a dekolt zachowuje kształt.
- Podczas krojenia dodaj 2–3 cm zapasu na listwę w miejscu rozcięcia (np. na lewym ramieniu lub w linii środka przodu na odcinku 5–8 cm).
- Rozetnij dekolt zgodnie z planem rozpięcia, a brzegi wzmocnij paskiem flizeliny (cienką, miękką).
- Wszyj wzmocnioną listwę: wąski prostokąt z flaneli złożony na pół, przyszyty do krawędzi rozcięcia i odwinięty na lewą stronę.
- Wykończ sam dekolt wybraną metodą (lamówka, ściągacz, podwinięcie).
- Na listwie zamocuj napy plastikowe lub małe płaskie guziki. Napy są szybsze w obsłudze, szczególnie w nocy, gdy dziecko się rozgrzeje i trzeba je przewietrzyć.
- Obrzucaj brzeg dołu bluzki.
- Zaprasuj na lewą stronę na 2–3 cm, kontrolując, czy linia dołu jest równa.
- Przestebnuj ściegiem prostym lub lekkim zygzakiem, prowadząc szew w stałej odległości od brzegu (np. 2,5 cm).
- Proste podłożenie – identyczne jak przy dole bluzki. Wygodne dla starszych dzieci, które nie lubią niczego uciskającego nadgarstek.
- Mankiet z gumką – dół rękawa jest lekko zmarszczony na cienkiej gumce wciągniętej w tunel. Sprawdza się u dzieci, które myją zęby czy ręce w piżamie – rękaw po prostu nie opada.
- Mankiet z doszywaną listwą – prostokąt flaneli złożony na pół i doszyty jak mankiet koszulowy, ale bez rozporka i guzika. Wygląda estetycznie, a przy kroju lekko zwężanym ku nadgarstkowi nie wymaga gumki.
- dodać 2–4 cm luzu w obwodzie klatki piersiowej w bluzce,
- zostawić 3–5 cm dodatkowego obwodu w biodrach i udach spodni,
- wydłużyć rękawy i nogawki o 1–2 cm „na wzrost”, jeśli szyjemy na kolejny sezon.
- szczupłe i wysokie – potrzebują większej długości rękawów i nogawek, ale niekoniecznie szerszego obwodu;
- krępe i niższe – wymagają więcej luzu w obwodach, ale zbliżonej długości.
- Wydłużanie bez poszerzania – przy wykroju spodni i rękawów zazwyczaj umieszczona jest linia „wydłuż / skróć”. Rozcinamy tam formę, odsuwamy części o tyle, ile potrzeba, i sklejamy papierem. Boki pozostają równoległe, więc obwód się nie zmienia.
- Poszerzanie w obwodzie – jeśli brakuje luzu tylko w biodrach lub klatce piersiowej, rozcinamy wykrój pionowo w tych miejscach i rozsuwamy fragmenty o niewielką wartość (np. 0,5–1 cm na połowie przodu i połowie tyłu). Daje to zapas tam, gdzie rzeczywiście jest potrzebny.
- Skorygowanie wysokości stanu – gdy spodnie podchodzą zbyt wysoko pod pachy lub wręcz przeciwnie, opadają poniżej brzucha, można dodać lub zabrać 1–2 cm w linii talii, pilnując równomiernej zmiany na przodzie i tyle.
- spodnie mają zszyte szwy, tunel na gumę, ale dół nogawek jest tylko obrzucany,
- bluzka ma wszyte rękawy i zszyte boki, ale dół i mankiety nie są jeszcze podwinięte.
- sprawdzić, czy talia nie jest zbyt ciasna (dziecko powinno móc swobodnie wciągnąć spodnie),
- zaznaczyć docelową długość rękawów i nogawek szpilką lub mydełkiem,
- zwrócić uwagę, czy dekolt nie dusi przy ruchu rąk do góry.
- Brak twardych metek – zamiast klasycznej wszywki można użyć stempli z tuszu do tkanin lub naszyć mały, miękki pasek z bawełny z ręcznym oznaczeniem rozmiaru.
- Minimalna liczba grubych szwów – masywne szwy boczne czy wielokrotnie podwijane mankiety lepiej przenieść z okolic pach i szyi na miejsca mniej wrażliwe, np. środek nogawki.
- Ostrożnie z guzikami – przy najmłodszych dzieciach lepiej stosować napy plastikowe niż małe guziki, które mogłyby się oderwać.
- rękaw powinien kończyć się mniej więcej na kostce dłoni w pozycji opuszczonej ręki,
- nogawka może sięgać pięty, ale nie powinna ciągnąć się po podłodze przy chodzeniu na boso,
- gumki w rękawach i nogawkach lepiej zostawić raczej luźniejsze niż zbyt ciasne.
- Do prania używaj łagodnych detergentów, bez silnych wybielaczy – włókna bawełny dłużej pozostaną sprężyste.
- Odstaw zbyt wysoką temperaturę suszenia w suszarce bębnowej – flanela szybciej się mechaci.
- Jeśli piżama ma lamówkę z innej tkaniny, najlepiej dostosować sposób prania do bardziej delikatnego z użytych materiałów.
- kieszeń naszywana na przodzie bluzki – prostokąt lub zaokrąglony kształt z podwiniętymi brzegami, przyszyty trzema szwami,
- boczne kieszenie wpuszczane w spodniach – wymagają dodatkowego krojenia worków kieszeniowych, ale znacząco nie komplikują szycia przy luźnych krojach.
- lamówkę przy dekolcie lub mankietach w kontrastowym kolorze,
- apaszkę-komin z tego samego materiału – przydaje się w chłodniejszych sypialniach,
- aplikację na przodzie bluzki w kształcie serca, gwiazdki czy prostej łatki.
- naszyć mały ozdobny kawałek taśmy na środku tyłu przy dekolcie,
- użyć kolorowej nitki tylko na przodzie (np. kontrastowe stebnowanie przy kieszeni),
- przyszyć małą, miękką pętelkę na wieszaczek na tylnym karku – od razu widać, gdzie jest tył.
- użycie miękkich, możliwie płaskich szwów,
- schowanie lub wyprucie metek, by nie dotykały bezpośrednio skóry,
- unikanie szorstkich gumek i twardych dekoracji.
- ostre nożyczki krawieckie lub nóż krążkowy z matą,
- szpilki lub klipsy krawieckie,
- igły do tkanin (np. 80–90),
- nici poliestrowe dobrej jakości, które są trwalsze i mniej się zrywają niż bawełniane.
- Flanela jest szczególnie odpowiednia na dziecięcą piżamę, bo jest miękka, ciepła, pochłania wilgoć i zapewnia wysoki komfort nawet przy niespokojnym śnie.
- Najlepszym wyborem jest flanela bawełniana (100% lub z niewielką domieszką syntetyków do ok. 10–15%), najlepiej z certyfikatem Oeko-Tex Standard 100.
- Grubość flaneli należy dobrać do temperatury w sypialni – na co dzień sprawdza się gramatura średnia, aby uniknąć przegrzewania dziecka.
- Dla początkujących w szyciu flanela jest wygodnym materiałem, bo jest stabilna, nie ślizga się i wybacza drobne niedokładności kroju i szwów.
- Bezpieczeństwo dziecka wymaga rezygnacji z odstających ozdób (luźnych guzików, kokardek, cekinów) oraz solidnego wykonania wszystkich elementów, by wyeliminować ryzyko połknięcia i podrażnień.
- Przy wrażliwej skórze lub AZS flanela może być odpowiednia, jeśli zostanie wyprana przed krojeniem, a wykończenie piżamy uwzględni miękkie gumki, płaskie szwy i brak drażniących metek przy skórze.
- Przed skrojeniem flanelę trzeba wyprać, wysuszyć i wyprasować (dekatyzacja), aby zapobiec późniejszemu skurczeniu gotowej piżamy i uzyskać dokładne, równe elementy wykroju.
Inne sposoby wykańczania dekoltu
Przy małych dzieciach czasem lepiej zrezygnować z bardzo ciasnych obwodów przy szyi. Jeśli maluch nie lubi niczego blisko gardła, można lekko pogłębić przód dekoltu lub dodać małe rozpięcie na ramieniu.
Rozpięcie przy dekolcie dla młodszych dzieci
W piżamach dla niemowląt i przedszkolaków sprawdza się krótkie rozpięcie przy jednym ramieniu lub na środku przodu. Ułatwia zakładanie, gdy głowa jest proporcjonalnie większa niż u starszych dzieci.
Wykańczanie dołu bluzki
Dół góry piżamy nie powinien opinać brzucha ani bioder, ma swobodnie opadać na spodnie. Najprościej zastosować klasyczne podłożenie:
Jeśli dziecko ma dłuższy tułów lub lubi, gdy bluzka wyraźnie zachodzi na pośladki, można dodać przy krojeniu 2–3 cm dodatkowego zapasu na długości. W praktyce często okazuje się, że bluzka rośnie razem z dzieckiem w szerz, ale długości zaczyna brakować – kilka centymetrów zachowanego zapasu rozwiązuje ten problem.
Mankiety rękawów – trzy praktyczne warianty
Przy rękawach piżamowych przydaje się wykończenie, które nie będzie podjeżdżało aż pod łokieć, gdy dziecko śpi lub bawi się. Do wyboru są proste rozwiązania:
Jeżeli rękawy są wyraźnie za długie „na zapas”, można uszyć szeroki mankiet podwijany do góry. Wtedy po jednym sezonie, gdy dziecko podrośnie, wystarczy go rozprasować i wydłużyć rękaw o ukryty wcześniej zapas.
Dopasowanie piżamy do rozmiaru i budowy dziecka
Luzy konstrukcyjne – ile „zapasu” dodać
Piżama powinna być luźniejsza niż ubranie dzienne. Dziecko śpi, zwija się w kulkę, wyciąga ręce nad głowę. Dlatego podczas przenoszenia wymiarów z wykroju można:
Przy bardzo ruchliwych dzieciach lepiej zrezygnować z wąskich nogawek. Prostszy, lekko rozszerzony dół spodni mniej krępuje ruchy, a flanela i tak zapewni ciepło.
Proste modyfikacje kroju dla dzieci o różnej budowie
Standardowe wykroje zakładają przeciętne proporcje. W praktyce dzieci bywają:
Najprostsze poprawki:
Przymiarka w trakcie szycia
Najmniej problemów sprawia piżama, którą dziecko chociaż raz przymierzy w trakcie szycia. Dobry moment to chwila, gdy:
Na tym etapie można wygodnie:
Bezpieczeństwo i komfort użytkowania piżamy
Unikanie drażniących elementów
Piżama jest noszona bezpośrednio na skórze, często kilka godzin bez przerwy. Kilka drobiazgów mocno poprawia komfort:
Bezpieczna długość i szerokość elementów
Za długie nogawki czy rękawy mogą się plątać pod stopami lub zakrywać dłonie, co w nocy bywa zwyczajnie niewygodne. Z drugiej strony, zbyt obszerne ubranie łatwo się zawija. Z tego powodu:
Flanela a pranie i pielęgnacja
Nowa flanela lubi się skurczyć i puścić drobne kłaczki w pierwszych praniach. Jeśli tkanina została dobrze dekatyzowana, piżama zachowa wymiary, ale i tak przy pierwszym użytkowaniu można zauważyć, że jest jeszcze miększa i bardziej „puszysta”.
Proste detale, które uprzyjemniają noszenie piżamy
Kieszenie w spodniach i bluzce
Dzieci uwielbiają schowki. Nawet w piżamie przydaje się mała kieszonka, choćby na chusteczkę czy drobny skarb. Najprostsze rozwiązania to:
Przy wzorzystej flaneli ciekawie wygląda kieszeń skrojona do mijanki – wzór jest przesunięty, przez co kieszeń lekko się „odcina”, choć nadal pasuje do całości.
Łączenie wzorów i kolorów
Jeśli zostały resztki flaneli po krojeniu spodni lub bluzki, można je wykorzystać na drobne akcenty:
Nawet prosty krój zaczyna wyglądać „sklepowo”, gdy powtarza się ten sam motyw: np. lamówka i kieszeń z tej samej kraciastej flaneli przy gładkiej bluzce.
Oznaczanie przodu i tyłu gotowej piżamy
Dzieci bardzo szybko uczą się samodzielnie ubierać. Żeby ułatwić im odróżnienie przodu od tyłu, można:
W piżamie dla młodszego dziecka prosty znak – gwiazdka z filcu na przodzie czy serduszko na lewej piersi – często wystarczy, by rano uniknąć pytań, którą stroną założyć bluzkę.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Jaka flanela jest najlepsza na piżamę dziecięcą?
Najlepszym wyborem jest flanela bawełniana 100% lub z niewielką domieszką syntetyku (do ok. 10–15% poliestru), która poprawia trwałość, ale nie dominuje w składzie. Tkanina powinna być miękka, przyjemna w dotyku i niezbyt sztywna już na etapie zakupu.
Warto szukać flaneli z certyfikatem Oeko-Tex Standard 100 lub podobnym, przeznaczonym do odzieży dziecięcej. Taki certyfikat zmniejsza ryzyko obecności szkodliwych substancji w barwnikach i wykończeniu tkaniny.
Czy flanela nadaje się dla dzieci z wrażliwą skórą lub AZS?
Flanela może dobrze sprawdzać się u dzieci z wrażliwą skórą, pod warunkiem że jest to dobra jakościowo, miękka flanela bawełniana i że zostanie wyprana przed krojeniem i szyciem. Pierwsze pranie pomaga usunąć część apretury i nadmiar barwników, które mogą podrażniać skórę.
Przy AZS szczególnie ważne jest:
Czy trzeba prać flanelę przed uszyciem piżamy dla dziecka?
Tak, flanelę warto koniecznie wyprać przed krojeniem i szyciem. Flanela bawełniana ma dużą tendencję do kurczenia się w pierwszych praniach – jeśli skroisz ją „na sucho”, gotowa piżama po jednym praniu może okazać się za krótka w rękawach i nogawkach.
Najlepiej wyprać tkaninę w temperaturze zbliżonej do tej, w jakiej będziesz później prać piżamę (zwykle 40°C), dobrze wypłukać, wysuszyć w typowy dla Ciebie sposób i dokładnie wyprasować przed krojeniem. To stabilizuje tkaninę i ułatwia dokładne cięcie.
Jaką grubość flaneli wybrać na dziecięcą piżamę?
Grubość flaneli powinna być dopasowana do temperatury w sypialni i tendencji dziecka do przegrzewania się. Na zimę sprawdzi się flanela o średniej lub większej gramaturze, ale na piżamę całoroczną lepiej wybrać flanelę średnią – zbyt gruba może powodować przegrzanie i nocne wybudzenia.
W sklepie warto tkaninę „przetestować”: zgnieść w dłoni, przyłożyć do policzka. Bardzo sztywna, szeleszcząca flanela zwykle jest mocno usztywniona apreturą i może wymagać kilku prań, zanim stanie się naprawdę przyjemna dla skóry dziecka.
Jak bezpiecznie wykończyć piżamę dziecięcą z flaneli (guma, guziki, dodatki)?
Najbezpieczniej jest maksymalnie ograniczyć wystające i twarde dodatki. W spodniach najlepiej sprawdza się guma wszyta w tunel – dobrana szerokością do wieku dziecka: ani zbyt wąska (żeby się nie wrzynała), ani zbyt szeroka (by się nie skręcała w tunelu). Dzieci często śpią na brzuchu, dlatego trzeba unikać guzików czy twardych ozdób w pasie.
W górnej części piżamy można zastosować plastikowe napy przy dekolcie lub na ramieniu, pod warunkiem że są solidnie zaciśnięte. Dla bezpieczeństwa lepiej zrezygnować z luźno przyszytych guzików, kokardek, cekinów czy metalowych aplikacji, które dziecko mogłoby oderwać i połknąć.
Jakie narzędzia i nici są potrzebne do uszycia piżamy z flaneli?
Do uszycia prostej piżamy wystarczy zwykła maszyna domowa ze ściegiem prostym i zygzakiem. Overlock ułatwia obrzucanie krawędzi, ale nie jest konieczny – brzegi można zabezpieczyć zygzakiem lub ściegiem overlockowym w standardowej maszynie, jeśli jest dostępny.
Przydadzą się:
Flanela lubi się strzępić, dlatego ostre narzędzia tnące są szczególnie ważne.
Jaki wzór flaneli wybrać na pierwszą piżamę dziecięcą?
Na pierwszą piżamę najlepiej wybrać flanelę z drobnym, rozproszonym wzorem (chmurki, gwiazdki, zwierzątka, małe kwiatki). Tego typu deseń nie wymaga dokładnego dopasowywania linii wzoru na szwach, co znacznie ułatwia krojenie i szycie początkującym.
Flanela w kratę, pasy lub z dużymi, regularnymi printami wymaga dokładnego spasowania wzoru na szwach bocznych i zapięciach, co może być trudniejsze i bardziej czasochłonne przy pierwszych projektach odzieży dziecięcej.
